De Kilometer Heffing |
Sun 01-Feb-26 20:44:23 |
Petities TEGEN de kilometer heffing (tot april 2007).
|
|
Petities TEGEN de kilometer heffing (tot april 2007).
|
|
Datum: Thu 09 June 2022
Door: Theo Besteman en Leon Brandsema
Amsterdam - Automobilisten voelen pijn aan de pomp: zelfs na de accijnsverlaging staan de prijzen weer op records. Iedere tankbeurt is een rib uit het lijf. Ondertussen profiteert de staatskas: de fiscus hengelt btw over toptarieven binnen. En oliebedrijven als Shell boeken miljardenwinst, speculanten die gokken op schaarste hangen nieuwe Rolexen om, oliesjeiks worden via de staatsoliebedrijven multimiljardair.
Brandstofprijzen bereikten op 10 maart hun piek. Een liter Euro95-benzine werd tegen €2,502 getankt, diesel €2,375 per liter. Het kabinet verlaagde per 1 april als tegemoetkoming de accijns voor alle benzine, diesel en lng. Tot eind dit jaar nog gaat er 17,3 cent per liter benzine af, diesel wordt 11,1 cent goedkoper en lng kost 4,1 eurocent minder. Maar woensdag sneuvelde het record: de adviesprijs voor benzine, waar tankstations buiten de hoofdroutes vaak van afwijken, werd €2,504, dieselrijders betaalden €2,221.
"Ongekend. Dat hoge niveau is fors, maar het zal de komende tijd wel min of meer zo blijven", zegt Paul van Selms van belangenvereniging United Consumers, dat dagelijks de adviesprijzen van vijf grote oliebedrijven vergelijkt.
"De 17 cent verlaging van de accijns per liter was mooi, maar het is een druppel op een gloeiende plaat gebleken voor automobilisten. De prijsstijging gaat dermate hard, dat dit goed bedoelde effect helemaal verdampt. Je hebt er eigenlijk niet veel meer aan", stelt hij.
"De accijns is weliswaar verlaagd, maar op iedere tien cent die benzine de afgelopen tijd duurder is geworden, en nog gaat worden, stroomt via de btw 21 cent naar de Nederlandse staatskas. Dat tikt enorm aan nu de economie aantrekt", zegt Erik de Vries van de Vereniging van Onafhankelijke Pomphouders. Van iedere liter benzine die we tankten, ging afgelopen jaren tot ergernis van consumenten altijd bijna 60 procent via die accijns en btw naar de overheid. Vorig jaar goed voor 11,47 miljard.
"Zonder deze nieuwste steun van de overheid was de pijn voor consumenten nog veel groter geweest", zegt econoom Marten van Garderen van ING bij de topprijzen op de borden van pompstations. "Maar het is tegelijkertijd een illusie te denken dat iedere pijn in de prijs gecompenseerd kan worden."
Van die pijn aan de pomp profiteren velen. "Allereerst de staatsoliefondsen", zegt energie-expert Lucia van Geuns van het Haags kenniscentrum HCSS. Saudi Aramco is wereldwijd het grootste oliebedrijf, het vergrootte dit voorjaar zijn winst met 80 procent tot bijna 40 miljard dollar. Wat vrijwel geheel in de staatskas van het vorstendom stroomt. "Ook de staatskas van landen als Irak en de Verenigde Arabische Emiraten profiteren nu enorm via de inkomsten van hun oliebedrijven. En het Russische Rosneft haalt ondanks de sancties die door Europa zijn ingevoerd bij deze enorme hoge marktprijzen eveneens forse winst op", aldus Van Geuns.
Olie- en gasreus Shell profiteerde ook van een olieprijs die op het hoogste punt in veertien jaar staat: alleen afgelopen kwartaal al met 7,1 miljard dollar aan winst, na 20 miljard winst over heel 2021. Twee jaar terug kostte een vat ruwe olie nog 20 dollar, nu kost een vat met Brent-olie, de basis voor benzine aan de pomp, bijna $125. Schattingen van analisten van zakenbanken voor komende maanden lopen uiteen van $150 naar zelfs $275 per vat, aldus dataverzamelaar Bloomberg.
Automobilisten hadden er misschien goed aan gedaan te beleggen in het aandeel Shell. Dat is dit jaar, dankzij de olieprijs, met 48 procent koerswinst het best presterende fonds in de Amsterdamse AEX, die zelf 11 procent daalde. Belasting draagt Shell er nauwelijks meer op af, dat wordt tegenwoordig goeddeels afgetikt in Londen. Het inmiddels Britse bedrijf keerde vorig kwartaal 4 procent meer dividend aan aandeelhouders uit. Mogelijk binnenkort meer, vermoeden analisten, gezien de oplopende miljardenwinsten uit het 'zwarte goud'.
Ook de 'oliemannetjes' in deze sector scoren nu dikke bonussen vanwege tekorten aan benzine door de oorlog in Oekraïne en de trage handelsstromen. Bij deze grote handelshuizen in brandstoffen en verhuur van tankers, die miljoenen liters over de wereldbol dirigeren maar liefst op de achtergrond blijven, zijn de verloven van veel handelaren ingetrokken. Dit zijn de maanden waarin de gehaaide cijferaars via buitenkansjes enorm veel geld kunnen verdienen. De trading desks draaien ongekend lange dagen achter hun beeldschermen met continue wisselende prijzen. "Het is al heel lang spitsuur bij ons, gekkenhuis", zegt een Nederlander in Londen.
Met uitzicht op de Rotterdamse Maas en Pernis boeken ook olietransporteurs hier een vet jaar: ze spelen met olie in grote tanks op de Maasvlakte in op tekorten, verplaatsten grote tankers met olie naar landen die het meeste betalen, vooral China en India. "De extra reisjes naar Zwitserland zijn hier al geboekt", grapt een handelaar over de enorme verdiensten. Hij grapt dat het opvalt dat bij de toch al stevig verdienende collega's sinds vorig jaar steeds vaker 'de totem' aan de pols hangt, de nieuwste Rolex. "Laat ik zeggen: we verdienen nu goed."
De hoge olieprijzen konden niet uitblijven vanwege een gebrek aan investeringen in nieuwe olievelden, aldus energie-econoom Hans van Cleef in zijn analyses. De bestaande raken leeg, en door achterstallig onderhoud komt er veel minder olie naar de markt. Dat verandert niet snel. Pensioenfondsen die eerder investeerden in olie, steken het geld nu liever in groene energie. "Het wordt heel moeilijk om de benzineprijs omlaag te krijgen", aldus Van Cleef. De offshorebedrijven die nu extra olie, schepen of pijpleidingen kunnen leveren, zijn spekkopers geworden.
Oliekartel OPEC denkt er echter niet aan om de productie fors te verhogen en de prijs te drukken. "Zijn uitstroom is weliswaar vorig week verruimd met 200.000 vaten per dag, zoals ook strategische olievoorraden door de Verenigde Staten zijn ingezet om de prijs te drukken. Maar die hoeveelheden maken in deze oververhitte markt voorlopig geen enkele indruk", zegt Van Geuns.
Consumenten en pomphouders smeken de politiek bij deze prijzen die in hun budget hakken om een nieuwe accijnsverlaging. Die staat in Den Haag voorlopig nog niet op de kaart. Althans, niet bij het kabinet en de coalitie. In de oppositie is er wel oren naar. "Het is een typisch voorbeeld waar je accijnzen kan verlagen door de meeropbrengst die de overheid krijgt", vindt JA21-Kamerlid Derk Jan Eppink. "Die zou je kunnen gebruiken om de pijn te ledigen. Hetzelfde geldt voor de energierekening."
Maar het kabinet schuift de koopkrachtdiscussie voorlopig naar het najaar toe en vindt de coalitiepartijen daarin aan zijn zijde. Ook nu Duitsland en België veel forsere accijnsverlagingen hebben doorgevoerd. CU-Kamerlid Pieter Grinwis wijst erop dat die landen dat ook voor een kortere periode doen dan Nederland: "Andere landen lopen harder, maar minder lang." Wat D66-Kamerlid Romke de Jong moet het ook over meer dan alleen taksverlagingen voor autorijders gaan: "We moeten de discussie breder trekken dan alleen accijns. Omdat je daarmee misschien ook niet de goede doelgroepen raakt."
Bron: Telegraaf