De Kilometer Heffing |
Sun 01-Feb-26 20:44:09 |
Petities TEGEN de kilometer heffing (tot april 2007).
|
|
Petities TEGEN de kilometer heffing (tot april 2007).
|
|
Datum: Wed 12 October 2022
Door: Martin Visser
Amsterdam - Het kabinet slaat door in zijn nivelleringsdrang. Door de forse koopkrachtcompensatie voor de laagste inkomens worden de inkomensverschillen zo klein, dat werken niet lonend genoeg is.
Coen Teulings, oud-directeur van CPB: 'Het verkleinen van de verschillen tussen lonen en uitkeringen werkt voorbij een zeker punt contraproductief.'
Teulings meent dat van het adagium 'werk moet lonen' in de praktijk steeds minder terechtkomt, ondanks de mooie woorden van het kabinet daarover. De belastingdruk voor middeninkomens neemt juist toe, waardoor meer werken netto amper iets oplevert. Hij noemt de voltijdbonus die de Tweede Kamer wil uitdelen aan mensen die voltijd werken, 'een lapmiddel'.
De les van de jaren zeventig en tachtig was dat de verschillen tussen uitkeringen en lonen te klein waren geworden, zo betoogt Teulings, hoogleraar economie in Utrecht. Onder premier Ruud Lubbers werd hard ingegrepen in de sociale zekerheid, en met succes, meent hij. Teulings ziet nu de omgekeerde beweging: "Je kunt niet voortdurend alle lasten van een crisis afwentelen op de hogere inkomens."
"Ik kan me niet heugen dat er zo'n grote nivelleringsslag is geweest. Het verschil tussen werkenden en uitkeringsgerechtigden neemt in de jaren 2022-2023 met 10 procent af. En het verschil tussen de hoogste inkomens en de laagste neemt met 7 procent af. De les van de jaren zeventig en tachtig is dat je niet voortdurend de sterkste schouders alle lasten kunt laten dragen. Want daardoor druk je de inkomensverdeling in elkaar. Dat gaat onvermijdelijk ten koste van beloning voor werken. Enige mate van inkomensongelijkheid heb je juist nodig. Dan verdient een leerling-verpleegkundige iets minder dan een volleerd verpleegkundige. En een verpleegkundige die 12 uur werkt, verdient dan minder dan een verpleegkundige die 18 uur werkt. Zo heb je een serie schakeltjes en al die mensen moeten meer verdienen omdat ze meer uren werken of omdat ze er langer voor geleerd hebben. Als je oneindig doorgaat met het comprimeren van die inkomensverschillen functioneert vroeg of laat de arbeidsmarkt niet goed meer. Dát was het grote probleem van de jaren tachtig."
"Lonen waren te hoog, maar daaronder lag het wezenlijke probleem: de inkomensverdeling. Het belangrijkste antwoord van het eerste kabinet-Lubbers was het bevriezen van de minimumlonen en in 1983 de verlaging van de uitkeringen. Zo werd het verschil tussen werken en niet-werken weer groter."
"Je kunt absoluut te kleine inkomensverschillen hebben. Een belangrijke factor voor mensen om meer te gaan werken is dat ze er meer aan overhouden. En bij heel hoge belastingtarieven werkt dat op een gegeven moment niet meer."
"Ja, het wordt wel steeds gezegd. Toch gaat het in de praktijk mis en ik begrijp ook wel waar dat misgaat. Nederland is, zoals premier Rutte zei, een diep socialistisch land. Wij houden niet van inkomensverschillen, ook zijn eigen VVD niet. Dus is er de neiging om bij elke crisis de rekening door te schuiven naar hogere inkomens en werkgevers. Maar het verkleinen van de verschillen tussen lonen en uitkeringen, werkt voorbij een zeker punt contraproductief."
"Ik vond die eerste reactie van het kabinet erg goed. Meteen zeggen: dit gaat ons allemaal raken, we zullen er allemaal mee moeten dealen. En dat dan de sterkste schouders iets zwaardere lasten dragen ligt voor de hand. Maar zoals het nu uitpakt, waarbij de verschillen tussen lonen en uitkeringen met 10 procent afnemen, dat is heel erg veel. In de jaren tachtig is onder Lubbers het verschil tussen uitkeringen en lonen met 20 tot 30 procent toegenomen. Nu haal je daar bijna de helft weer vanaf. Ik denk dat je dan doorschiet."
"Er zijn een heleboel uitkeringen, soms via omwegen, gekoppeld aan ons minimumloon. Daar zit inderdaad het probleem. Naast verhoging van de uitkeringen zitten er ook nog tal van andere fiscale maatregelen in het koopkrachtpakket die nivellerend uitpakken. Kijk daarmee uit, want de verschillen tussen de hoofdverpleger en de verpleger en tussen 16 uur werken of 24 uur werken, moeten niet te klein worden. Een deel van de oplossing voor specifieke situaties, zoals extreem slecht geïsoleerde huizen, moet van maatwerk door de gemeenten komen. Dat is geen aantrekkelijke oplossing. Maar je moet het zoeken in de sfeer van schuldhulpverlening en specifieke ondersteuning voor mensen, waarvoor de bijstand allerlei voorzieningen heeft. Er komt nu een energieprijsplafond waarmee mensen redelijk gericht worden geholpen. Je zou denken dat het prijsplafond de overige koopkrachtmaatregelen grotendeels overbodig maakt."
"Kijk naar de problemen bij Schiphol of de NS. Restaurants zijn vaak gesloten op maandag én op dinsdag. Allerlei sectoren hebben een personeelstekort. Juist op dit moment, nu alles na corona weer open is, is het functioneren van de arbeidsmarkt een probleem. De energiecrisis heeft ook de vraag naar energiebesparende investeringen zoals zonnepanelen opgestuwd. Ook daarvoor zijn mensen nodig."
"Ja, er is een enorme behoefte aan mensen die aan het werk gaan. Je ziet dat de politiek nu grijpt naar noodmiddelen als een voltijdbonus. Dat gaat niet werken. Heel veel mensen staan voor de beslissing: ga ik drie dagen of vier dagen werken? De voltijdbonus zal ertoe leiden dat de man dan vijf dagen gaat werken en de vrouw drie. Dat zijn lapmiddelen voor een generiek probleem. De politiek ontkent het fundamentele dilemma: er is een grens aan de mate waarin je inkomens kunt nivelleren via sociale zekerheid en belastingen. En die grens hebben we in Nederland bereikt."
Bron: Telegraaf